Wat is freinet?
Freinetonderwijs is een onderwijsmethode waarbij actief leren, samenwerking en betrokkenheid centraal staan. Kinderen worden niet enkel gezien als leerlingen, maar als actieve deelnemers aan hun eigen leerproces. Hoewel deze aanpak verschilt van traditionele onderwijsvormen, werken wij uiteraard volledig volgens de Vlaamse leerplandoelen. Het verschil zit in de manier waarop we deze doelen bereiken: betekenisvol, ervaringsgericht en dicht bij de leefwereld van het kind.
In onze school ligt de focus sterk op het ontwikkelen van zelfstandigheid, zelfkennis en aanpassingsvermogen. We willen dat kinderen niet alleen leren wat ze moeten kennen, maar ook ontdekken wie ze zijn, waar hun talenten liggen en hoe ze omgaan met uitdagingen. Zo groeien kinderen tegen het einde van het zesde leerjaar uit tot zelfbewuste en veerkrachtige jongeren die hun weg vinden in de wereld.

Hoe brengen wij freinetonderwijs in de praktijk?
We vertrekken zoveel mogelijk vanuit wat leeft bij de leerlingen. Tijdens een kringgesprek kan een kind bijvoorbeeld enthousiast vertellen over iets dat het in het weekend heeft meegemaakt. De leerkracht bekijkt dan of er leerdoelen gekoppeld kunnen worden aan dat onderwerp.
Dan gaan we samen op zoek naar een sterke onderzoeksvraag en werken we een project uit rond dat onderwerp.
Binnen zo’n project komen er zoveel mogelijk verschillende domeinen aan bod, zoals:
taal
rekenen
wereldoriëntatie
sociale vaardigheden
Zo wordt leren niet alleen betekenisvol, maar ook samenhangend.
Reflectie vormt een belangrijk onderdeel van dit proces. Na elk project staan we stil bij wat we geleerd hebben, wat goed liep en wat nog beter kan. Leerlingen krijgen zo steeds meer inzicht in hun eigen leerproces.
Leerlingen krijgen verantwoordelijkheid, maar staan er nooit alleen voor. De leerkracht begeleidt hen stap voor stap en stuurt bij waar nodig.

Worden alle leerdoelen via projecten bereikt?
Niet alle leerdoelen lenen zich even goed tot projectmatig werken. Daarom zorgen we voor een evenwichtige aanpak waarbij bepaalde leerstof ook apart aan bod komt doorheen het schooljaar.
Daarnaast werken we met een weekplanning waarin leerlingen zelfstandig taken kunnen opnemen tijdens vrije momenten. Dit biedt ruimte voor differentiatie, waarbij de leerkracht gericht kan inspelen op de noden van elke leerling. Zo kan er uitbreiding, verdieping of herhaling gegeven worden.

Hoe ziet een schooldag eruit?
Een typische dag in onze kleuterschool ziet er zo uit:
– rustige inloop
– kring
– aan de slag in de klas
– instructiekring
– aan de slag in de klas
– leeskwartier
– terugblikken
Een typische dag in onze lagere school ziet er zo uit:
– leeskwartier
– kringgesprek
– leerkwartier (een kwartier geziene leerstof opfrissen)
– werken aan leerstof die zeker aan bod moet komen
– leerlingen werken zelfstandig aan hun weekplanning
– projectwerk
– terugblik

Hoe zijn de klassen georganiseerd?
Leerlingen zitten in een klasgroep met leeftijdsgenoten en hebben een vaste klasleerkracht. Tegelijk werken we nauw samen binnen de verschillende graden:
peuters en de eerste kleuterklas
de tweede en derde kleuterklas
het eerste samen met het tweede leerjaar
het derde en vierde leerjaar
het vijfde en zesde leerjaar
Leerlingen leren regelmatig samen, nemen deel aan gezamenlijke activiteiten en ontmoeten elkaar ook tijdens schoolbrede projecten.
Een concreet voorbeeld: Zo maken de oudere leerlingen de jongere kinderen wegwijs bij hun eerste bezoek aan de bibliotheek.

Krijgen leerlingen dan volledige vrijheid?
Neen. Hoewel we sterk inzetten op zelfstandigheid en verantwoordelijkheid, betekent dit niet dat leerlingen zomaar alles kunnen doen. De leerkracht blijft een cruciale rol spelen in het begeleiden en sturen van het leerproces.
Er worden duidelijke afspraken gemaakt zodat leerlingen hun vrijheid kunnen opnemen binnen een veilige en gestructureerde context. Het vertrouwen dat we hen geven, zorgt er vaak voor dat ze hier bewust en respectvol mee omgaan. Wanneer een leerling toch moeite heeft met die verantwoordelijkheid, wordt de nodige hulp aangeboden.
Een concreet voorbeeld is het zelfstandig naar de klas gaan: dit kan zolang dit op een rustige en respectvolle manier gebeurt. Wanneer dat niet lukt voor een leerling, wordt de structuur tijdelijk aangescherpt en gaat deze leerling opnieuw onder begeleiding in de rij naar de klas.

